แมวฉี่กระปริบกระปรอยท่าฉี่แปลก ๆ ระวังโรคท่อปัสสาวะอุดตัน
Feline Urinary Problems & Urethral Blockage
แมวฉี่บ่อยผิดปกติ ฉี่นอกกระบะ หรือส่งเสียงร้องตอนฉี่ ไม่ใช่ความดื้อแต่คือสัญญาณเตือน ในแมวตัวผู้อาจลุกลามเป็นท่อปัสสาวะอุดตัน ซึ่งเป็นภาวะฉุกเฉินที่ต้องพาหมอภายในไม่กี่ชั่วโมง

สัญญาณที่บอกว่าแมวมีปัญหาเรื่องปัสสาวะ
- ฉี่บ่อยขึ้นแต่ปริมาณน้อยลง กระปริบกระปรอย
- เข้าออกกระบะทรายซ้ำ ๆ แล้วไม่ได้ฉี่เท่าไร
- ฉี่นอกกระบะ โดยเฉพาะบนพื้นกระเบื้องหรืออ่าง เพราะรู้สึกเจ็บ
- ส่งเสียงร้อง หรือมองดูอวัยวะเพศตอนฉี่
- เลียบริเวณอวัยวะเพศถี่ผิดปกติ
- มีเลือดปนในปัสสาวะ
ทำไมแมวตัวผู้ถึงเสี่ยงอุดตัน
ท่อปัสสาวะแมวตัวผู้แคบกว่าแมวตัวเมียมาก ตะกอน ทราย หรือก้อนนิ่วในกระเพาะปัสสาวะจึงอุดตันง่าย เมื่ออุดตัน ปัสสาวะค้างในไตทำให้ไตบวมและสารพิษคั่งในเลือดภายใน 24–48 ชั่วโมง ถ้าไม่ช่วยทันทีอาจเสียชีวิตได้
แมวตัวผู้ทำหมันอายุ 4 ปีเริ่มฉี่กระปริบกระปรอย 2 วัน เจ้าของคิดว่าแค่ติดนิสัย จนเช้าวันที่สามแมวซึมลงและไม่ฉี่เลย สัตวแพทย์วินิจฉัยท่อปัสสาวะอุดตัน ต้องคาสายสวนปัสสาวะและนอนโรงพยาบาล 3 วันกว่าจะกลับบ้านได้
เมื่อไหร่ที่ต้องไปโรงพยาบาลทันที
- สงสัยอุดตัน ฉี่ไม่ออกเลย ซึม อาเจียน ท้องแข็ง ไปทันที ห้ามรอ
- มีเลือดปนในปัสสาวะหรือปวดฉี่ร้องโวยวาย ไปภายในวันนั้น
- ฉี่บ่อยแต่ยังไม่อันตรายมาก นัดตรวจภายใน 1–2 วัน พร้อมเก็บตัวอย่างปัสสาวะ
- แมวตัวเมียหรือไม่เคยอุดตันมาก่อน ยังควรตรวจเพื่อหาสาเหตุ เช่น กระเพาะปัสสาวะอักเสบหรือนิ่ว
ลดความเสี่ยงในระยะยาว
- ให้อาหารเปียกหรือเพิ่มน้ำในอาหาร เพื่อเจือจางปัสสาวะ
- เปลี่ยนน้ำสะอาดทุกวันและใช้ชามกว้างหรือน้ำพุแมวที่แมวชอบดื่ม
- ทำความสะอาดกระบะทรายทุกวัน ไม่น้อยกว่า 1 กระบะต่อแมว 1 ตัว บวกอีก 1
- ลดความเครียด เช่น จัดพื้นที่เล่นและที่หลบให้แมวรู้สึกปลอดภัย
ความจริง: แมวไม่รู้จักการแค้น การฉี่นอกกระบะส่วนใหญ่มาจากอาการเจ็บปวดทางเดินปัสสาวะหรือความเครียด การดุจะยิ่งเพิ่มความเครียดและทำให้ปัญหาแย่ลง
คำถามพบบ่อย
แมวฉี่นอกกระบะเป็นเพราะอะไร?
ได้ทั้งจากอาการเจ็บทางเดินปัสสาวะ กระบะสกปรก หรือความเครียด ควรพาไปตรวจก่อนเสมอ เพราะถ้าเป็นโรค ดุก็ไม่ช่วย
แมวตัวเมียเป็นโรคท่อปัสสาวะอุดตันไหม?
พบน้อยกว่าเพราะท่อกว้างกว่า แต่ก็เป็นกระเพาะปัสสาวะอักเสบหรือนิ่วได้ ควรดูแลเรื่องน้ำและสังเกตอาการเหมือนกัน
ช่วยแมวที่ฉี่ไม่ออกที่บ้านยังไง?
ทำอะไรที่บ้านไม่ได้ในกรณีนี้ ต้องไปโรงพยาบาลสัตว์ทันทีเพราะอุดตันเกิน 24 ชม. เสี่ยงไตวายเฉียบพลัน ระหว่างทางให้อุ้มอย่างระมัดระวัง อย่ากดท้อง
ให้แมวกินอาหารเปียกตลอดได้ไหม?
ได้และดีต่อแมวที่กินน้ำน้อย แต่ต้องเลือกอาหารที่สมบูรณ์ตามวัย และปรึกษาสัตวแพทย์เรื่องสูตรที่เหมาะกับแมวของคุณ
แหล่งอ้างอิง
โรคนิ่วในแมว — วิกิพีเดียภาษาไทย